Avrupa’dan Tartışmalı Ruanda Planı: Avrupa’ya Sığınan İnsanların Geleceği Afrika’da mı Şekillenecek?

BW-HABER | Yaşar Sekban – Almanya

Avrupa’nın göç politikasında yeni ve tartışmalı bir dönem başlıyor. Almanya’nın da aralarında bulunduğu beş Avrupa Birliği ülkesi, iltica başvuruları reddedilen bazı göçmenlerin Afrika ülkesi Ruanda’ya gönderilmesini öngören bir plan üzerinde anlaşmaya vardı.

Almanya, Avusturya, Danimarka, Hollanda ve Yunanistan’ın katıldığı girişim kapsamında, Ruanda’da Avrupa Birliği dışında bir geri gönderme merkezi kurulması planlanıyor. Ülkeler, uygulamaya 2027 yılında başlamayı hedefliyor.

Ancak bu karar, yalnızca göç politikası açısından değil, insan hakları ve insanların geleceği bakımından da önemli soruları beraberinde getiriyor.

Avrupa’ya sığınan insanlar Afrika’ya gönderilecek

Plan kapsamında Avrupa’da iltica başvurusu reddedilmiş ve hakkında uygulanabilir geri gönderme kararı bulunan bazı yetişkinlerin Ruanda’ya gönderilmesi öngörülüyor. İlk aşamada kurulması planlanan merkezin yaklaşık 100 kişilik kapasiteye sahip olması bekleniyor.

Almanya’nın özellikle kimlik tespitinde iş birliği yapmayan ve kendi ülkeleri tarafından geri kabul edilmeyen bazı göçmenleri hedef alabileceği belirtiliyor. Çocukların ise uygulama dışında tutulması planlanıyor.

Burada dikkat çeken nokta şu: Bir insan ülkesindeki savaş, siyasi baskı, ekonomik çöküş veya güvenlik sorunları nedeniyle Avrupa’ya sığınma talebinde bulunuyor. Başvurusu reddedildiğinde ise kendi ülkesine gönderilemediği takdirde binlerce kilometre uzaktaki Ruanda’ya gönderilmesi gündeme geliyor.

Ruanda’ya gönderilen insanların hayatı nasıl olacak?

Örneğin Fas’tan veya Lübnan’dan Avrupa’ya gelmiş bir insan düşünelim. Avrupa’da yaptığı iltica başvurusu reddediliyor. Kendi ülkesine geri gönderilmesi mümkün görülmediğinde Ruanda’ya gönderilmesi gündeme gelebiliyor.

Peki bu insan Ruanda’da nasıl yaşayacak?

Nerede barınacak, yaşamını hangi imkânlarla sürdürecek?

Çalışma izni alabilecek mi, kendisine iş imkânı sağlanacak mı?

Eğitim ve sağlık hizmetlerinden hangi şartlarda yararlanabilecek?

Ailesini yanına getirebilecek mi?

Sosyal hayata katılabilecek, evlenebilecek ve kendi geleceğini kurabilecek mi?

Ruanda’da kalıcı oturum ve hukuki güvenceye sahip olabilecek mi?

Bu soruların önemli bir bölümü henüz açıklığa kavuşmuş değil.

Avrupa ülkeleri, gönderilecek kişilerin Ruanda toplumuna ve iş gücü piyasasına uyum sağlamasının destekleneceğini ifade ediyor. Ancak bunun nasıl gerçekleştirileceği, hangi kurumların sorumluluk üstleneceği ve insanların uzun vadeli yaşam güvencesinin nasıl sağlanacağı konusunda ayrıntılar henüz netleşmiş değil.

İnsan hakları kuruluşlarından tepki

Plan, insan hakları kuruluşlarının da tepkisini çekti. Eleştiriler özellikle Ruanda’nın insan hakları sicili, siyasi özgürlükler ve gönderilen kişilerin daha sonra başka ülkelere zorla gönderilme ihtimali üzerinde yoğunlaşıyor.

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve uluslararası hukuk, kişilerin işkence, zulüm veya insanlık dışı muamele riski bulunan ülkelere gönderilmesini yasaklayan önemli güvenceler içeriyor.

Birleşmiş Milletler ve insan hakları kuruluşlarının gündeme getirdiği temel meselelerden biri de gönderilen insanların hukuki güvencelerinin nasıl korunacağı.

İngiltere’nin daha önce Ruanda ile gerçekleştirmeyi planladığı benzer uygulama, İngiltere Yüksek Mahkemesi tarafından 2023 yılında hukuka aykırı bulunmuştu. Mahkeme, gönderilen kişilerin daha sonra kendi ülkelerinde zulüm görme riskiyle karşılaşabileceğine dikkat çekmişti.

Avrupa’nın göç politikası değişiyor

Almanya ve diğer dört ülke, uygulamanın düzensiz göçü azaltacağını ve geri gönderme işlemlerini hızlandıracağını savunuyor. Ruanda ise gönderilecek kişilerin topluma uyum sağlamasına yardımcı olacağını belirtiyor.

Ancak Avrupa’nın göç sorununa çözüm ararken insanların yalnızca bir ülkeden başka bir ülkeye taşınmasını değil, onların temel haklarını, güvenliğini ve geleceğini de güvence altına alması gerekiyor.

Çünkü bir insanın iltica başvurusunun reddedilmesi, onun barınma, eğitim, sağlık, güvenlik ve insan onuruna uygun yaşam hakkının ortadan kalktığı anlamına gelmiyor.

Avrupa’ya sığınan insanların Avrupa’da kalma hakkı sona erdiğinde, onları başka bir kıtaya göndermek yeterli bir çözüm müdür? Yoksa gönderildikleri ülkede nasıl yaşayacakları ve geleceklerini nasıl kuracakları da bu politikanın ayrılmaz bir parçası mı olmalıdır?

  • Related Posts

    Almanya’dan Türk İş İnsanlarına Vize Kolaylığı: Ekonomik İlişkilerde Yeni Adım

    BW-HABER | Yaşar Sekban – Almanya Almanya ile Türkiye arasındaki ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi yönünde yeni bir adım gündeme geldi. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Türk iş insanlarının Almanya’ya seyahatlerinde yaşadığı…

    Dövizle askerlikte 2 bin avro formülü: Türk gençlerini çifte vatandaşlıktan vazgeçmeye zorlamayın!

    BW-HABER Yaşar Sekban Avrupa’da yaşayan yüz binlerce Türk gencinin geleceğini ilgilendiren dövizle askerlik meselesi artık çözüme kavuşturulmalı. Bir dönem 1.000 avroya kadar düşürülen askerlik bedelinin bugün yaklaşık 8.500 avroya ulaşması,…